2016

ARSUZ

2016 yılında da Çarşamba Toplantılarına devam edildi. 2005 yılından beri Tarihi Kentler Birliği’nin üyesi olan Arsuz Belediyesi, 11 Mayıs’taki toplantının konuğu oldu.  Toplantıya Arsuz Belediye Başkanı Nazım Çulha, Başkan Yardımcısı Ali Yavuz, İbrahim Küsgü, Özgür Murt ve Hikmet Ender Yavuz katıldı.

Arsuz’da Aziz Mar Yohanna Kilisesi, İskender Sayek Kültür Evi, Arsuz Kalesi (Frenk kalesi), tarihi deniz feneri, Kutsal Havari Kilisesi, Meryem Ana Havuzu, Sütunlu Liman, kaya mezarları, Roma dönemi mozaikleri gibi tarihsel varlıklar anlatıldı. Kutsal Havari Kilisesi’nde devam eden kazılar hakkında bilgi verildi. Metin Sözen başkanlığındaki uzman ekibi tarafından yapılan değerlendirmede kent müzesi, kent envanteri, mülkiyet paftası, sokak sağlıklaştırma ve kent mobilyaları ile ilgili çalışmaların yapılması gerektiği vurgulandı. Kutsal Havari Kilisesi kazıları için bir kazı evi ve depo kurulması, Meryem Ana Havuzu ile ilgili söylence ve efsanelerin tespit edilmesi gerektiği de eklendi.

 

BİTLİS

Bitlis’in kültür mirasını koruma çalışmalarının konuşulduğu toplantı, 20 Ocak’ta gerçekleştirildi. Belediye Başkanı Hüseyin Olan, Sabite Müftügil (İşletmeci/BETAV), Ebru Timuroğlu (Mimar/Bitlis Bld.) ve Nurdoğan Oto’nun katıldığı toplantıda Tescilli yapıların olduğu A1-A2 bölgeleri, dere ıslahı projesi, çarşı merkezindeki ticari aksın yeniden düzenlenmesi, Belediye Eski Hizmet Binasının Kent Müzesine dönüşümü, tarihi Ermeni Protestan Kilisesinin Müzeye dönüşümü, Koruma Amaçlı İmar Planı, kentsel sit planı gündeme getirildi. Değerlendirme kısmında ise dere üzerindeki bir köprünün ortaya çıkarılması; mülkiyet paftası hazırlanması ve öncelikli yapılar belirlenmesi yönünde fikirler öne çıktı. Ayrıca sokak aydınlatma çalışmaları yapılabilir; kale önünden geçen suyun drenajı yapılmalı.

 

BOZKÖY

24 Şubat’ta Bozköy Belediyesi katılımında yapılan toplantıya iki komşu belediye, Azatlı ve Yıldıztepe belediyeleri de katıldı. Bozköy Belediye Başkanı Yalçın Tekeli, Azatlı Belediye Başkanı Şahin Polat ve Yıldıztepe Belediye Başkanı Metin Akgümüş sorunlarını dile getirdiler. Ahiler Kalkınma Ajansı (AHİKA) ile TR71 bölgesine bağlı Bozköy Belediyesi, yakın zamanda TKB’ye üyelik için başvuru yaptı. Toplantıda ağırlıklı olarak kentteki yer altı şehri üzerine konuşuldu. Kentte III. derece arkeolojik sit alanı, bölgede birçok yeraltı şehri, kilise, şapel, duvar resimleri yer almakta. Yer altı şehirlerinin bulunduğu bölge defineciler ve iklim şartları nedeniyle tahribata uğramış durumda.  Bölgede temizlik çalışmalarının yapılması planlanıyor. Toplantı sonunda kentte yer alan yapıların tescil ve restore edilmesi, hibe desteği için TKB’ye başvuru yapılması gerektiği yönünde görüş birliğine varıldı.

 

BÜNYAN

Hititlere kadar uzanan bir tarihe sahip olan Bünyan, 6 Nisan’daki toplantının konuğuydu. Belediye Başkanı Şinasi Gülcüoğlu, Mustafa Dizdar, Azize Uslu ve Emre Sağıroğlu’nun dahil olduğu toplantıda çalışmalarla ilgili sunum yapıldı. Kentte iki adet arkeolojik alan, doğal sit alanları, yer altı şehirleri, eski mezarlıklar, tarihi Bünyan Hamamı, tarihi konaklar, Selçuklu dönemine ait Sultanhanı ve Karatay Han, Elbaşı Mektebi yer alıyor. Sultanhanı’nda çevre düzenlemesi ve peyzaj çalışması yapılmasının ardından geleneksel halıcılık ile ilgili çalışmalar yapılması planlanmakta. Kentteki çalışmalarda üç nokta ağırlık kazanmaktadır: Sultanhanı, Elbaşı Mektebi ve Karatay Han. Metin Sözen ve uzman ekibi tarafından yapılan değerlendirmede yapılacak çalışmalardan önce kaynak sorununun çözümlenmesi gerektiği, kaynak için proje üretileceği belirtildi. Son olarak, kentte açılacak cezaevinin sonuçları değerlendirildi.  

 

DEVREK

2 Mart’ta yapılan toplantıya Zonguldak’ın ilçelerinden Devrek Katıldı. İlk olarak Devrek’in TKB’ye üyelik süreci değerlendirildi. Devrek Roma, Bizans, Osmanlı döneminde önemli merkez olmakla birlikte kentte 13 adet tescilli yapı, 14 adet sit alanı ve kale kalıntıları mevcuttur. Tarihi simit fırınlarının olduğu sokakta, sokak sağlıklaştırma çalışmasının yapılması, Cumhuriyet’in ilanı ve ilk yıllarında önemli onaylara sahne olmuş Millet Bahçesi’nin karşısında bulunan tarihi evin kamulaştırılarak kent müzesine dönüştürülmesi, projeler için Batı Karadeniz Kalkınma Ajansı’na başvurulması planlanıyor. Toplantı sonunda kentte tomruk atölyesi aracılığıyla önceden belirlenmiş 14 ahşap evin ahşap işlerinin yapılabileceği, kentin arkeolojik sit envanteri çıkarılmasının gerekli olduğu belirtildi.

 

DÜZCE/KONURALP

8 Haziran’daki Çarşamba Toplantıları’nda Düzce kent merkezi, Konuralp’teki kültür varlıkları ve koruma çalışmaları masaya yatırıldı.  Toplantıya iki kentten önemli yetkiler katıldı: Düzce Valisi Ali Fidan, Düzce Belediye Başkanı Mehmet Keleş, Düzce Üniversitesi Rektör Yardımcısı Prof. Dr. İlhan Genç, TOBB Düzce İl Kadın Girişimciler Kurul Başkan Yasemin Karslıoğlu, Düzce Konuralp Müze Müdürü Celal Özdemir, Düzce Üniversitesi Arkeoloji Bölüm Başkanı Yrd. Doç. Dr. Nurperi Ayengin. Yapılan sunumda iki kentte yer alan arkeolojik mirasa vurgu yapıldı. Konuralp’teki Roma dönemine ait köprü, Prusias Ad Hypium Antik Kenti, Prusias Ad Hypium Tiyatrosu, Atlı Kapı, surlar, su kemeri, mozaikler, heykeller, Roma dönemi mozaikleri hakkında kısa bir sunum yapıldı. Sunumda yoğun ve düzensiz yapılaşmanın antik kente zarar verdiği,  bunu önlemek amacıyla koruma amaçlı imar planı yapılmaya başlandığı belirtildi. Ayrıca Cumhuriyetin ilk yıllarında inşa edilen ve 1999 Marmara depreminde hasar görerek yıkılan Azmimilli İlköğretim Okulu hakkında bilgi verildi. Azmimilli İlköğretim Okulu’nun, rekonstrüksiyon projeleri kapsamında yeniden inşa edilerek kent müzesine çevrilmesi yönünde görüş birliğine varıldı.

 

GÜRPINAR

Van’a bağlı Gürpınar ilçesi ile 3 Şubat ve 27 Nisan’da olmak üzere iki farklı toplantı gerçekleştirildi. Kentin kültür ve doğa mirasıyla ilgili sunumlar ilgi çekiciydi. Urartular döneminden önemli bir merkez olan kentte birçok kültür mirası yer almaktadır. Hoşap Kalesi, Urartu Kalesi, Bey Hanı, Tarihi Şamran (Menusa) Kanalı, Çavuştepe Nekropolü, Çavuştepe Kalesi, Zernek Kalesi, İrmuşini Tapınağı, 2 medrese, 2 türbe, kilise, manastırlar ve köprüler gibi kentin önemli kültür varlıkları bulunmakta. Tarihi dokuda sivil mimarlık örneklerinden çok azı günümüze ulaşabilmiştir. Kentte yeraltı şehrinin olduğu bilinse de, henüz geniş kapsamlı bir araştırma yapılmadığı kaydedildi. Kentteki kültür mirası defineciler ve iklim şartları nedeniyle tahribata uğramış durumda. Değerlendirmede Gürpınar ve çevresindeki arkeolojik yerlerin listesi, kültür envanterinin yapılması, doğal ve kültürel miras müzesi kurulması, kentin 4 mevsim fotoğrafları çekilmesi gerektiği belirtildi. Ayrıca kentin kimlikli kent hikâyesi ortaya çıkarılmalı, kent havza ölçeğinde korunmalı ve çalışılmalıdır.

 

KADİRLİ

13 Nisan tarihli toplantıya Kadirli Belediyesi katıldı. Kadirli Belediyesinin hazırlığı sunumda Karatepe Aslantaş Açıkhava Müzesi, Kadirli Kent Müzesi, Ala Camisi, Hamidiye Camisi, Kendirli Konağı, Hasan Dede Türbesi,  Aşılı Kale, Değirmendere Kale, Kalealtı Kalesi, Kum Kale, Karatepe Aslantaş Milli Parkı, Kokar Kaplıcası, Bağdaş Yaylası, Maksutoğlu Yaylası, huğ evleri, hakkında bilgi verildi. Koruma amaçlı projelerden olan Sanat Sokağı, Muallim Bağı, Savrun Çayı, Kapalı Pazar projeleri devam etmekte. Metin Sözen ve uzman ekibi, kentiçin tamamını kapsayan bir mülkiyet paftası hazırlanılması yönünde fikirlerini beyan ettiler. Bu değerlendirmeye göre alt projeleri destekleyecek, öne çıkacak bir kilit projeye ihtiyaç duyulmakta. Çalışmaların, restore edilen yapıların yaşaması-işler hale gelmesi, sürdürülebilir olması önem arz etmekte.

 

KAHRAMANMARAŞ

Kahramanmaraş Büyükşehir Belediyesi’nin katıldığı toplantı, 13 Ocak tarihinde gerçekleştirildi. Hazırlanan tescil envanterine göre, kentsel sit alanında 75 kayıtlı eser; yenileme alanı tescilli kültür varlıkları listesine göre ise 65 eser bulunuyor. Yapılan sunumda Sütçü İmam Olayı Projesi, Acar Hamamı, Panorama Müzesi, Tarihi Ticaret Bölgesi İyileştirme Projesi, Kale Arkeolojik Sit Alanı, Yedi Güzel Adam Müzesi, Başkanlık İmaj Kompleksi, Hasan Kocabaş Konağı, Reyhanlıoğlu Konağı, Demirciler Çarşısı Sağlıklaştırma projelerine değinildi. Roma Dönemi Germenicia Antik Kentine ait mozaiklerin bulunduğu alan Koruma Bölge Müdürlüğü tarafından Arkeolojik Sit olarak tescillenmiş olup, koruma Amaçlı İmar Planı çalışmalarının devam ettiği belirtildi. Değerlendirmede kent tasarımı ile ilgili bir fikir projesi oluşturulması, “kale-çarşı-mahalle” bütünlüğünü sağlayan çalışmalar yapılması gerektiği vurgulandı.

 

KONYA

Konya Büyükşehir Belediyesi’nin 9 Mart’ta katıldığı toplantıda ağırlıklı olarak, Mayıs ayında Konya’da gerçekleştirilecek olan TKB buluşması, yapılacaklar ve planlama konuşuldu.

 

MELİKGAZİ

Melikgazi Belediyesi ile yapılan toplantı, 6 Ocak 2016 tarihinde ÇEKÜL Vakfı’nda gerçekleştirildi. Belediye Başkanı Dr. Memduh Büyükkılıç, Mehmet Karaköse (Bşk. Yrd.), Gürcan Senem, (Kentsel Tasarım Müdürü) ,Prof. Dr. Osman Özsoy (Öğretim Üyesi/ÇEKÜL Temsilcisi), Serdar Altuntuğ (Belediye Meclis Üyesi)’un katıldığı görüşmede ağırlıklı olarak Melikgazi Belediyesi’nin kültür mirasını koruma kapsamında gündemine aldığı yapılar, restorasyon ve işlevlendirme çalışmaları konuşuldu. Bunlardan biri de müzeye dönüştürülmek amacıyla restore edilen Germir Bezirhanesi’ydi. Restore edildikten sonra kütüphane olarak işlevlendirilen Ağırnas Eski Belediye Binası, Mimar Sinan Müze Evi’yle ilgili olarak bilgi verildi. Gelen ziyaretçilere Sinan’ın evini anlatarak rehberlik yapan kişinin bilgi eksikliği var. Ayrıca yerel yönetim uzmanlarının ve yerel kadroların da Sinan ile ilgili eğitim alması yönünde karar verildi. Toplantı sonundaki değerlendirmede koruma çalışmaların işaretlendiği bir harita hazırlanması, yapılar etrafında canlı bir doku oluşturulması ve tarihi dokunun etrafındaki esnafın bilinçlendirilmesinin gerekli olduğu vurgulandı.

 

OKA (Orta Karadeniz Kalkınma Ajansı)

17 Şubat’ta gerçekleştirilen toplantıya bölgesel gelişmeyi hızlandırmak ve sürdürülebilirliğini sağlamak, bölgeler arası ve bölge içi gelişmişlik farklarını azaltmak amacıyla kurulan ajanslardan biri olan OKA davetliydi. Toplantıda OKA’nın tarihçesi, projeleri, desteklediği çalışmalar, bütçe, işbirlikleri, sürdürülebilirlik, Yatırım Destek Ofisleri ile sorumlu olduğu Amasya, Çorum ve Tokat illeri konuşuldu.

Değerlendirmede OKA’nın birlikte çalıştığı kurumlara yönelik eğitimler konusunda ÇEKÜL Akademi’den destek alınmasına karar verildi.  Belirlenen ihtiyaçlar ve OKA’dan gelecek olan eğitim tanımı doğrultusunda Akademi bir taslak eğitim programı hazırlayacak.

 

SEYHAN

Seyhan Belediye Başkanı Zeydan Karalar, Tuncay Özilhan (Anadolu Grubu Yönetim Kurulu Başkanı), Bilge Has, Ahmet Durak (Avukat), Betül Yamanyılmaz (Seyhan Bld-Özel Kalem Md.), Neriman Çetiner (İmar Müdürü), Murat Ulaş (mimar), Ulaş Toros (Mimar), Aysin Aysu (Mimar), İrem Yaycıoğlu (Mimar)’nun katıldığı toplantı 20 Nisan’da gerçekleştirildi. Nuri Has Pasajı restorasyonu ve işlevlendirme çalışmaları, Emine Genç Evi’nin müzeye dönüşmesi süreci, mülkiyet paftası, Ahmet Kalfa Sokağı Projesi, Avukat Turan Arun Sokağı Sokak Sağlıklaştırma Projesi gibi konular gündeme getirildi.  ÇEKÜL uzman ekibinin toplantı sonundaki değerlendirmeyle birlikte Nuri Has Pasajı ile ilgili olarak belirli bir mutabakata varıldı. Buna göre tüm süreçle ilgili bir planlama yapılmalı. Proje ve bütçe ayrıntılı olarak belirlendikten sonra mülkiyet sahibi aileler ve belediye ile birkaç hafta içerisinde tekrar bir toplantı yapılmalı. İşlevlendirme konusunda bir konsept bulunmalı ve o doğrultuda bir planlama yapılmalı.

 

UÇHİSAR

22 Haziran’daki toplantının konuğu Uçhisar Belediye Başkanı Ali Karaaslan ve belediye personeliydi. Toplantıda ağırlıklı olarak Koruma Amaçlı İmar Planı, tescilli anıtsal yapılar, sokak sağlıklaştırma çalışmaları, kent merkezindeki tabelalar, kentteki endemik türler ve envanter çalışması, ÖPA (Özel Proje Alanı) Kent Merkezi, ÖPA 2a Doğal Sit 1, ÖPA 2b Doğal Sit 2, ÖPA 2c Kale ve Çevresi, ÖPA 3 Köy Meydanı projesi üzerine konuşuldu. Metin Sözen ve uzman ekibi, köy Meydanı projesi için kentin yaşlılarıyla sözlü tarih çalışması yapılabileceğini belirtti. Uzman ekibi, Uçhisar’ın kentsel tasarım projesine katkı sağlayabilir. Çalışma ve projelerin tanıtımının yapılmasına, projeler için kentin siyasi temsilcileriyle görüşülüp destek sağlanmasına karar verildi.

 

ÜNYE

Arkeolojik sit alanları, kültür mirasının ve tescil çalışmaları, Kültür Yolu Projesi, tarihi yapılar ve işlevlendirme çalışmaları, müze vv, hamam kültürü ve müzesi, 1. derece arkeolojik sit alanı, doğal miras konularının görüşüldüğü toplantı 23 Mart’ta gerçekleştirildi. Kentte toplam 110 adet tescilli taşınmaz kültür varlığı var iken, tescilli eser sayısı ÇEKÜL toplantılarından sonra 130’a çıkarılmıştır. Değerlendirmede kentte hamam kültürü ve müzesinin gerekli olduğu, Belediye Konuk Evi’nin çevresi ve servis mekânları düzenlenmesi gerektiği, kentteki kültürel miras ve yapılar, tarihi kişiliklerle öne çıkarılması gerektiği dile getirildi.

 

TEKİRDAĞ

Bölgenin sanayi ve turizm alanında hızla büyüyen kentlerinden Tekirdağ, 27 Temmuz’daki toplantının konuğuydu. Kentin tarihi, arkeolojik ve doğal sit alanları, kentsel Sit alanı ve Etkileme Geçiş Alanı, Koruma Amaçlı Uygulama İmar Planı, Miras Atölyesi 1. ve 2. Etap çalışmaları hakkında kısa bir sunum yapıldı. Tekirdağ’daki doğal ve kültürel mirasın korunması, kentin kültür ve turizm potansiyelinin harekete geçirilmesi, çekim merkezleri oluşturulması, turizm altyapısının geliştirilmesi gibi konular üzerine konuşuldu. Değerlendirmede önümüzdeki yıl düzenlenecek olan TKB Özendirme Yarışması’na belediyenin Miras Atölyesi 1. Etap projesi ile katılmasının yerinde olacağı belirtildi.  Ayrıca kentte ahşap atölyesinin yanı sıra bir koltuk ambarı kurulması ve projeler için bir sponsor dosyası hazırlanmasının önemi vurgulandı.

 

VEZİRKÖPRÜ

Belediye Başkanı İbrahim Sadık Edis ve Harita Mühendisi Uygar Küçükbostan’ın katıldığı toplantı 22 Haziran’da yapıldı. Sunumda, kentteki Selçuklu-Osmanlı eserleri, doğal varlıklar, kentsel sit alanı ve III. derece arkeolojik sit alanı hakkında bilgi verildi. Kentin doğal-kültürel mirası, Kunduz Ormanları, Taşhan ve İç Bedesten restorasyonu ve işlevlendirmesi, Şahinkaya Kanyonu ve kullanımı, sokak sağlıklaştırma kentsel tasarım altyapı uygulama projeleri, zanaat ve el sanatlarının korunması, Vezirköprü Projesi konuşuldu.  Koruma amaçlı imar planının güncellenmesi gerektiği, Kültür Bakanlığına ait taşınmaz kültür varlıkları listesinin hazırlanacağı ve  Şahinkaya Kanyonu üzerine çalışmalar yapılması planlandığı belirtildi. Toplantı sonunda, kanyondaki çalışmalarda ağaç ve doğanın ön plana çıkarılması gerektiği ifade edildi. Ayrıca kent için rehber ve yürüyüş yollarıyla kültürel ve doğal miras için haritalar hazırlanması yönünde görüş birliğine varıldı.